KDV tevkifatı nedir, ne işe yarar?
KDV tevkifatı, faturada hesaplanan KDV'nin bir kısmının satıcı yerine alıcı tarafından, sorumlu sıfatıyla beyan edilip ödenmesidir. Satıcı faturadaki KDV'nin yalnızca tevkif edilmeyen kısmını tahsil eder. Kısmi tevkifat oranları onda bir cinsinden (2/10, 4/10, 9/10 gibi) ifade edilir; 10/10 tam tevkifattır. Bu araç tevkif edilen KDV'yi, satıcının tahsil edeceği KDV'yi, alıcının satıcıya ödeyeceği tutarı ve KDV dahil fatura toplamını hesaplar.
- Yapım, temizlik, güvenlik, danışmanlık gibi tevkifatlı işlerde fatura kesmeden önce tutarları görmek
- Alıcı olarak satıcıya ne kadar ödeme yapacağınızı ve ne kadar KDV beyan edeceğinizi bilmek
- Gelen tevkifatlı faturanın doğru düzenlenip düzenlenmediğini kontrol etmek
- Teklif hazırlarken nakit akışını planlamak
KDV tevkifatı nasıl hesaplanır?
Hesaplanan KDV = Matrah × KDV oranı Tevkif edilen KDV = Hesaplanan KDV × Tevkifat oranı Alıcının ödeyeceği = Matrah + (Hesaplanan KDV − Tevkif edilen KDV)Matrah, KDV hariç fatura tutarıdır. Tevkifat oranı 4/10 ise hesaplanan KDV'nin onda dördü alıcı tarafından beyan edilir.
Örnek hesaplama 1: 4/10 tevkifat
KDV hariç 10.000 TL tutarında, %20 KDV'li ve 4/10 tevkifatlı bir yapım işi faturası:
- Hesaplanan KDV: 10.000 × %20 = 2.000 TL
- Tevkif edilen KDV: 2.000 × 4/10 = 800 TL (alıcı 2 No.lu KDV beyannamesiyle öder)
- Satıcının tahsil edeceği KDV: 1.200 TL
- Alıcının satıcıya ödeyeceği tutar: 10.000 + 1.200 = 11.200 TL
Örnek hesaplama 2: 9/10 tevkifat
KDV hariç 50.000 TL'lik, %20 KDV'li temizlik hizmeti faturası: hesaplanan KDV 10.000 TL, tevkif edilen KDV 9.000 TL, satıcının tahsil edeceği KDV 1.000 TL. Alıcı satıcıya 51.000 TL öder; fatura toplamı 60.000 TL görünür.
Sık karşılaşılan tevkifat oranları
| İşlem | Oran |
|---|---|
| Yapım işleri ve bunlarla birlikte ifa edilen mühendislik-mimarlık hizmetleri | 4/10 |
| Etüt, plan-proje, danışmanlık ve denetim hizmetleri | 9/10 |
| Makine, teçhizat, demirbaş ve taşıtlara ait tadil, bakım ve onarım | 7/10 |
| Yemek servis hizmeti | 5/10 |
| İşgücü temin hizmetleri | 9/10 |
| Temizlik, çevre ve bahçe bakım hizmetleri | 9/10 |
| Özel güvenlik hizmeti | 9/10 |
| Servis taşımacılığı hizmeti | 5/10 |
Dikkat edilmesi gerekenler
- Alt sınır: Kısmi tevkifat genellikle KDV dahil fatura tutarı her yıl belirlenen bir sınırı aştığında uygulanır. Sınırın altındaki faturalarda tevkifat yapılmayabilir.
- Kimler tevkifat yapar: Kısmi tevkifatı yalnızca tebliğde sayılan alıcılar (kamu kurumları, belirli büyüklükteki şirketler vb.) uygular; her alıcı tevkifat yapmaz.
- Beyan: Alıcı tevkif ettiği KDV'yi 2 No.lu KDV beyannamesiyle öder ve aynı tutarı 1 No.lu beyannamede indirim konusu yapabilir.
- Güncellik: Tevkifat uygulanacak işlemler ve oranlar KDV Genel Uygulama Tebliği'nde (I/C-2.1.3 bölümü) düzenlenir ve değişebilir.
Tevkifatsız KDV hesabı için KDV hesaplama, serbest meslek faturaları için serbest meslek makbuzu hesaplama aracını kullanabilirsiniz.
Not: Bu araç bilgilendirme amaçlıdır. Kaynak: Gelir İdaresi Başkanlığı, KDV Genel Uygulama Tebliği. Faturanızı düzenlemeden önce güncel tebliği veya mali müşavirinizi kontrol edin.