Brütten nete maaş hesaplama nedir, ne işe yarar?
Brüt maaş, işverenin sözleşmede yazdığı kesintisiz tutardır; net maaş ise SGK primi ve vergiler düşüldükten sonra hesabınıza yatan paradır. Türkiye'de iş teklifleri ve zamlar çoğu zaman brüt üzerinden konuşulduğu için eline geçecek tutarı bilmek isteyen herkes bu hesaba ihtiyaç duyar.
- İş teklifini değerlendirmek: "Brüt 60.000 TL" teklifinin her ay hesaba kaç TL yatacağını görmek.
- Zam pazarlığı: Brüt zammın nete ne kadar yansıyacağını önceden hesaplamak.
- Bordro kontrolü: Maaş bordrosundaki kesintilerin doğru yapılıp yapılmadığını kontrol etmek.
- Yıllık bütçe: Vergi dilimi değiştikçe yıl içinde düşen net maaşı önceden görüp harcamaları planlamak.
Brütten nete maaş nasıl hesaplanır?
Brüt maaştan sırasıyla şu kesintiler yapılır; kalan tutar net maaştır:
- SGK primi (%14): Uzun vadeli sigorta %9 ve genel sağlık sigortası %5. Prime esas kazanç 2026'da en fazla 297.270 TL'dir; bunun üzerindeki kısımdan prim kesilmez.
- İşsizlik sigortası (%1)
- Gelir vergisi: Brüt maaştan SGK ve işsizlik kesintisi düşülerek gelir vergisi matrahı bulunur. Vergi, yıl başından itibaren biriken (kümülatif) matraha ücret tarifesi uygulanarak hesaplanır. Asgari ücrete isabet eden vergi kadar istisna uygulanır.
- Damga vergisi (binde 7,59): Brüt maaşın asgari ücreti aşan kısmından alınır.
Net maaş neden yıl içinde düşer?
Gelir vergisi kümülatif matrah üzerinden hesaplandığı için, yıl içinde biriken matrah 190.000 TL, 400.000 TL gibi dilim sınırlarını aştıkça o ayın vergisi %15'ten %20'ye, %27'ye çıkar. Bu yüzden aynı brüt maaşla genellikle ocak ayında en yüksek, yıl sonuna doğru daha düşük net maaş alınır. Hesaplayıcı bu etkiyi 12 ay için ayrı ayrı gösterir.
Asgari ücret istisnası
2022'den bu yana asgari ücretin gelir vergisi ve damga vergisi alınmaz. Asgari ücretin üzerinde maaş alanlarda da asgari ücrete isabet eden vergi kadar indirim yapılır. Örneğin ocak ayında asgari ücretin vergi matrahı 28.075,50 TL ve bunun vergisi 4.211,33 TL'dir; bu tutar herkesin ocak ayı vergisinden düşülür.
Örnek hesaplama (2026, brüt 50.000 TL, ocak)
- SGK primi: 50.000 × %14 = 7.000 TL; işsizlik: 500 TL
- Vergi matrahı: 42.500 TL; vergi %15 = 6.375 TL; asgari ücret istisnası 4.211,33 TL düşülünce 2.163,68 TL
- Damga vergisi: (50.000 − 33.030) × 0,00759 = 128,80 TL
- Net maaş: 40.207,52 TL
Sık yapılan hatalar
- Ocak ayı netini 12 ile çarpmak: Vergi dilimi yükseldikçe net maaş düşer; yıllık net için hesaplayıcının "yıllık toplam net" satırına bakın.
- Brüt zammı nete aynen yansıtmak: %30 brüt zam, üst dilimdeki çalışanın netine daha düşük oranda yansıyabilir. Zam etkisini maaş zammı hesaplama ile görebilirsiniz.
- Asgari ücret istisnasını unutmak: Asgari ücretin üzerindeki her maaşta da asgari ücrete düşen vergi indirilir; bu indirim olmadan yapılan hesap neti düşük gösterir.
Hesaplama 2026 yılının yasal oranlarıyla (5510 sayılı Kanun, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu, SGK 2026 prime esas kazanç tutarları), bekar ve engelli indirimi olmayan, tam ay çalışan bir özel sektör çalışanı için yapılır. Sendika aidatı, BES, icra gibi kişisel kesintiler dahil değildir. Sonuç bilgilendirme amaçlıdır; kesin tutar için bordronuzu ve muhasebe biriminizi esas alın. Asgari ücretin brüt ve neti için asgari ücret hesaplama, vergi dilimlerinin ayrıntısı için gelir vergisi hesaplama sayfasına bakın.